Idea księgarza „oświeconego”, a więc posiadającego znaczny zasób wiedzy teoretycznej z zakresu różnych nauk, kiełkowała od dawna w społeczeństwach, w których kultura czytelnicza stała wysoko i wymagała dobrego przygotowania personelu księgarskiego, szczególnie w rozwijających się księgarniach specjalistycznych. Oczywiście, podstawę zawodu stanowiła zawsze praktyka (terminatorstwo), realizowana przez kilka lat w różnych księgarniach, lecz w miarę rozwoju ruchu wydawniczego i księgarstwa oraz zróżnicowania działalności księgarskiej zwykłe umiejętności handlowe okazały się niewystarczającym źródłem wiedzy.

Już w drugiej połowie XIX wieku pojawiły się w Europie pierwsze szkoły (Niemcy 1853, Czechy 1867, Dania 1897, Szwecja 1905, Hiszpania 1929) i podręczniki księgarskie. W Polsce pierwszy „Podręcznik księgarski” opracowany zbiorowo pod swoją redakcją, wydał własnym nakładem w 1896 roku Teodor Paprocki¹. Natomiast pierwsze zawodowe kursy księgarskie prowadził od 1918 roku Związek Księgarzy Polskich. Mimo że obok szeregu innych przedmiotów, wykładano na nich także prawo handlowe, księgoznawstwo i bibliografię, uznano tę formę kształcenia za niedostateczną (do wybuchu wojny kursy te ukończyły 32 osoby). Za prawdziwą szkołę księgarską można uznać natomiast dwuletnie Studium Księgarskie Wolnej Wszechnicy działające w latach 1928-1934.

Po drugiej wojnie światowej trzyletnie kursy księgarskie w wymiarze 810 godzin prowadził do 1949 roku Związek Księgarzy Polskich. Przełomem w zawodowym kształceniu księgarzy stały się technika księgarskie powoływane sukcesywnie od 1949 roku (Warszawa, Kraków, Łódź, Poznań, Wrocław). Do 1974 roku powstało w kraju 12 takich szkół, posiadających 60 oddziałów i około 2 tys. słuchaczy².

Kiedy po raz pierwszy usłyszeliśmy o tym, że w maju w Pałacu Kultury i Nauki w Warszawie planowane są dwie imprezy targowe – jedna po drugiej, kręciliśmy głową z niedowierzaniem i spokojnie czekaliśmy, aż sytuacja się wyjaśni. Z upływem czasu okazało się jednak, że nie tylko żaden z organizatorów nie zamierza zrezygnować, ani porozumieć się z drugim, ale obie imprezy zaczęły nabierać rumieńców – zarówno nowa spółka Targi Książki, jak i Ars Polona organizowały kolejne konferencje prasowe, na których informowały o swoich programach i chwaliły się rosnącymi liczbami wystawców. Z niepokojem, ale i zaciekawieniem czekaliśmy więc na oba weekendy, żeby naocznie przekonać się, jak wypadły targi i co o tym wszystkim sądzą wydawcy. Przed imprezami wiedzieliśmy bowiem tylko tyle, że: jedni zdecydowali się na udział w Warszawskich Targach Książki, drudzy w Międzynarodowych Targach Książki, niektórzy postanowili być na obu, a jeszcze inni zrezygnowali w tym roku w ogóle z wystawiania się w Warszawie. Targi już za nami. Zapytaliśmy więc kilku wystawców, czy są zadowoleni ze swoich wyborów.

W środę, 5 maja opublikowaliśmy wyniki spółek wydawniczych z Grupy PWN za 2009 rok. Dziś prezentujemy dokonania całej Grupy…

Bursztynowy Motyl – Nagroda im. Arkadego Fiedlera – w tym rok przypadła Jackowi Hugo-Baderowi, dziennikarzowi „Gazety Wyborczej”, za książkę „Biała gorączka” (Wydawnictwo Czarne)…

Jean Hatzfeld, autor książki „Strategia antylop” (Czarne), został laureatem pierwszej edycji Nagrody im. Ryszarda Kapuścińskiego za reportaż literacki…